जीवनाच्या धावपळीत आपण बऱ्याच गोष्टींना दुर्लक्ष करतो. या दुर्लक्षामुळे काही गोष्टी करणं खूप उशिरा होतं, आणि त्याचं महत्त्व आपल्याला तेव्हाच कळतं जेव्हा वेळ निघून गेलेली असते. खालील दहा गोष्टी अशा आहेत ज्या आपल्या आयुष्यात करण्यास खूप उशीर करतो आणि यामुळे होणाऱ्या परिणामांचा आपल्यावर आणि आपल्या आजूबाजूच्या लोकांवर प्रभाव होतो.
१. स्वत:साठी वेळ देणं
आजच्या तंत्रज्ञानाने व्यापलेल्या जगात, आपण सतत धावपळीत असतो. काम, कुटुंब, सामाजिक जबाबदाऱ्या यामध्ये स्वत:साठी वेळ काढणं मागे पडतं. आपण आपल्या आवडत्या गोष्टी, छंद, किंवा फक्त स्वत:सोबत वेळ घालवण्याचं महत्त्व विसरतो. आपल्या मानसिक आरोग्यासाठी, स्वत:साठी वेळ काढणं अत्यंत गरजेचं असतं. ज्यामुळे आपण आपली ओळख कायम ठेवू शकतो आणि एक मानसिक स्थैर्य प्राप्त करू शकतो.
२. आभारी राहणं
जीवनातल्या लहान-मोठ्या गोष्टींसाठी कृतज्ञ राहणं आपल्याला कधीकधी लक्षातच येत नाही. आपण जेव्हा एखाद्या गोष्टीसाठी आभारी असतो, तेव्हा आपल्या जीवनातील सकारात्मकता वाढते. कृतज्ञता व्यक्त करणं आपल्या मानसिक आरोग्यासाठी फायदेशीर असतं, पण ही सवय अंगीकारण्यास आपल्याला अनेकदा उशीर होतो. जेव्हा कृतज्ञतेचं महत्त्व कळतं, तेव्हा कदाचित आपल्याला अनेक संधी गमवलेल्या असतात.
३. नकारात्मक भावनांना सामोरे जाणं
आयुष्यात येणाऱ्या नकारात्मक भावनांना टाळण्याचा प्रयत्न आपण सतत करतो. मात्र, अशा भावनांना सामोरे जाणं हे मानसिक आरोग्यासाठी आवश्यक असतं. यामुळे आपल्याला त्या भावनांपासून मुक्ती मिळते आणि आपलं मन हलकं होतं. यासाठी वेळेवर योग्य तोच निर्णय घेणं गरजेचं असतं.
४. नातेसंबंधांची जपणूक
कुटुंब, मित्र, सहकारी यांच्याशी असलेल्या नातेसंबंधांची योग्य जपणूक करणं आपण अनेकदा दुर्लक्षित करतो. नातेसंबंधांना वेळ आणि प्रेम द्यायला उशीर करतो. तेव्हा नात्यात दुरावा निर्माण होतो आणि आपण एकटे पडतो. निरोगी नातेसंबंध हे मानसिक आणि भावनिक स्थैर्यासाठी खूप महत्त्वाचे असतात.
५. शरीर आणि मनाची काळजी घेणं
आयुष्यातील ताणतणावामुळे शरीर आणि मनाची काळजी घेणं मागे पडतं. योग्य आहार, व्यायाम, पुरेशी झोप आणि ध्यानधारणा या गोष्टी आपल्याला शारीरिक आणि मानसिक तंदुरुस्ती मिळवून देतात. या गोष्टींवर लक्ष देण्यास आपण अनेकदा उशीर करतो आणि त्याचे परिणाम आपल्याला भविष्यात भोगावे लागतात.
६. स्वप्नांचा पाठपुरावा करणे
आपल्या मनातील स्वप्नांचा पाठपुरावा करणं ही गोष्ट आपल्याला महत्त्वाची वाटत असते, पण त्यासाठी पुढाकार घेण्यास उशीर होतो. कारणं कोणतीही असू शकतात—भय, शंका, किंवा साधनांची कमतरता—मात्र शेवटी आपण आपली स्वप्नं पूर्ण करायला उशीर करतो. ज्यामुळे आपल्या आयुष्यातील अपूर्णतेची भावना कायम राहते.
७. नवीन कौशल्यं शिकणं
जीवनातील नियमितता आणि स्थिरतेत, नवीन कौशल्य शिकण्याचं महत्त्व आपल्याला कधीकधी लक्षातच येत नाही. आपण नेहमी त्या त्या काळाच्या मागे राहतो, नवीन गोष्टी शिकण्याची इच्छा बाजूला पडते. त्यामुळे आपल्याला विविध संधींना सामोरे जाणं अवघड होतं.
८. निर्भय होणं
जीवनात धाडस दाखवून निर्णय घेणं, नवनवीन संधी स्वीकारणं हे महत्वाचं असतं. पण, भीतीमुळे किंवा अपयशाच्या भितीने आपण हे करण्यास उशीर करतो. निर्भय होणं म्हणजेच आपल्या भीतीला तोंड देणं, हा निर्णय आपण वेळेवर घेत नाही.
९. आनंद शोधणं
आपण सतत भविष्याची काळजी करत असतो, त्यामुळे वर्तमानाचा आनंद घेणं विसरतो. आनंद शोधणं ही आपली नैसर्गिक गरज असली तरी, आपल्याला ते साधण्यास वेळ लागतो. यामुळे आपलं जीवन निरस वाटू लागतं आणि आपल्याला ताणतणावाचा सामना करावा लागतो.
१०. क्षमाशील राहणं
आपल्या आयुष्यातील काही गोष्टींमध्ये क्षमा करणं खूप महत्त्वाचं असतं, पण त्यासाठी आपण उशीर करतो. आपल्याला झालेल्या वाईट अनुभवांमध्ये अडकून राहण्यामुळे आपली मनःस्थिती दूषित होते. क्षमाशील राहणं हे मानसिक शांतीचं एक महत्त्वाचं साधन आहे, ज्यामुळे आपण निरोगी आणि समाधानी जीवन जगू शकतो.
आयुष्यात या दहा गोष्टी करण्यास उशीर करतो, हे मान्य करावं लागेल. पण, आपल्या चुका सुधारण्याची आणि योग्यवेळी योग्य निर्णय घेण्याची संधी आपल्याला नेहमीच असते. प्रत्येक गोष्टीचं योग्य महत्त्व ओळखून, त्यावर वेळेवर कार्य केल्यास आपण एक सुखद, समाधानी आणि निरोगी जीवन जगू शकतो.
गोळ्या घेण्यापेक्षा मानसिक समस्येतून बाहेर पडण्यासाठी ‘आपलं मानसशास्त्र’ ची मदत घ्या.