ज्या दिवशी एखाद्या स्त्रीला स्वतःची खरी किंमत समजते, त्या दिवसापासून ती प्रत्येकाला खूश ठेवण्यासाठी स्वतःला त्रास देणं थांबवते. ती बदलते, तिचे विचार बदलतात आणि सर्वात महत्त्वाचं म्हणजे ती स्वतःकडे पाहण्याचा दृष्टिकोन बदलते. स्वतःची किंमत ओळखल्यानंतर तिच्या आयुष्यात नेमके कोणते ७ मोठे बदल घडतात, जाणून घेऊया!
प्रत्येक स्त्रीच्या आयुष्यात एक वेळ अशी येते, जेव्हा ती स्वतःला एक प्रश्न विचारू लागते. मी नेहमी दुसऱ्यांच्या आनंदासाठीच जगायचं का? प्रत्येक वेळी दुसऱ्यांच्या अपेक्षा पूर्ण करताना स्वतःच्या इच्छा बाजूला ठेवायच्या का? लोकांनी आपल्याला चांगलं म्हणावं म्हणून स्वतःच्या मनाविरुद्ध वागत राहायचं का? असे प्रश्न जेव्हा मनात निर्माण होतात, तेव्हा तिच्या विचारांमध्ये एक महत्त्वाचा बदल घडू लागतो. हळूहळू तिला स्वतःची किंमत समजू लागते.
स्वतःची किंमत ओळखणे म्हणजे स्वतःला इतरांपेक्षा श्रेष्ठ समजणे नाही. तर आपणही प्रेम, आदर, आनंद आणि मानसिक शांतता मिळवण्यास पात्र आहोत, याची जाणीव होणे होय. मानसशास्त्रात याचा संबंध आत्मसन्मान (Self-esteem), आत्मस्वीकृती (Self-acceptance) आणि स्वतःच्या मर्यादा निश्चित करण्याशी (Personal Boundaries) आहे. जेव्हा एखादी स्त्री स्वतःची किंमत ओळखू लागते, तेव्हा तिच्या आयुष्यात काही महत्त्वाचे बदल घडू लागतात.
पहिला बदल म्हणजे ती प्रत्येकाला खूश ठेवण्याचा प्रयत्न करणे सोडून देते.
यापूर्वी एखादी व्यक्ती नाराज होऊ नये म्हणून ती स्वतःच्या इच्छेविरुद्ध अनेक गोष्टी करत असते. कोणाला नाही म्हणताना तिला अपराधी वाटतं. लोक आपल्याबद्दल काय विचार करतील, याची सतत चिंता वाटते. मात्र स्वतःची किंमत समजल्यानंतर तिला एक गोष्ट लक्षात येते की प्रत्येकाला आनंदी ठेवण्याची जबाबदारी आपली नाही. त्यामुळे ती गरज पडल्यास नम्रपणे नकार देऊ लागते.
दुसरा बदल म्हणजे ती चुकीच्या नात्यांमध्ये स्वतःला त्रास देणे थांबवते.
एखादं नातं टिकवण्यासाठी सतत स्वतःलाच बदलणं, अपमान सहन करणं आणि समोरच्या व्यक्तीच्या वागण्याचं समर्थन करणं यामुळे मानसिक थकवा निर्माण होतो. स्वतःची किंमत ओळखणारी स्त्री नात्यांमध्ये प्रेमाबरोबरच आदर आणि विश्वासालाही महत्त्व देते. एखादं नातं तिच्या मानसिक आरोग्यावर सतत परिणाम करत असेल, तर ती त्या नात्याचा विचारपूर्वक पुनर्विचार करू लागते.
तिसरा बदल म्हणजे ती स्वतःच्या आनंदाला महत्त्व देऊ लागते.
पूर्वी घरातील माणसं, मुलं, जोडीदार आणि इतरांच्या गरजा पूर्ण करण्यात तिचा बराच वेळ जात असे. स्वतःसाठी काही करण्याचा विचारही अनेकदा मागे पडत असे. पण स्वतःची किंमत समजल्यानंतर ती स्वतःच्या आवडी, छंद, आरोग्य आणि विश्रांतीसाठी वेळ काढू लागते. तिला समजतं की स्वतःची काळजी घेणं म्हणजे स्वार्थी होणं नाही.
चौथा बदल म्हणजे ती इतरांच्या मतांवर स्वतःची किंमत ठरवत नाही.
कोणी तिचं कौतुक केलं तरच आपण चांगले आहोत किंवा कोणी टीका केली तर आपण कमी आहोत, असा विचार ती करत नाही. कारण प्रत्येक व्यक्तीची मतं वेगवेगळी असू शकतात. मानसशास्त्रीयदृष्ट्या बाह्य मान्यतेवर (External Validation) अवलंबून राहण्यापेक्षा स्वतःच्या क्षमतांवर विश्वास ठेवणं अधिक आरोग्यदायी असतं. त्यामुळे ती टीका ऐकते, त्यातून शिकते; पण प्रत्येक टीका मनाला लावून घेत नाही.
पाचवा बदल म्हणजे ती स्वतःच्या निर्णयांवर विश्वास ठेवू लागते.
पूर्वी एखादा निर्णय घेताना तिला सतत दुसऱ्यांच्या संमतीची गरज भासत असे. आपण घेतलेला निर्णय चुकीचा तर ठरणार नाही ना, अशी भीती वाटत असे. मात्र आत्मविश्वास वाढल्यानंतर ती स्वतः विचार करून निर्णय घेऊ लागते. चुका झाल्या तरी त्यातून शिकण्याची तयारी ठेवते. कारण तिला समजतं की आयुष्य जगताना प्रत्येक निर्णय परिपूर्ण असण्याची गरज नाही.
सहावा बदल म्हणजे ती स्वतःची तुलना इतर स्त्रियांशी करणे कमी करते.
सोशल मीडियावर दुसऱ्यांचं सुंदर घर, यशस्वी करिअर, आनंदी कुटुंब किंवा आर्थिक प्रगती पाहून स्वतःच्या आयुष्याबद्दल कमीपणा वाटू शकतो. मात्र स्वतःची किंमत ओळखणारी स्त्री प्रत्येकाचं आयुष्य वेगळं असतं, हे स्वीकारू लागते. दुसऱ्यांच्या यशामुळे आपली किंमत कमी होत नाही, याची तिला जाणीव होते. त्यामुळे ती इतरांशी स्पर्धा करण्यापेक्षा स्वतःच्या प्रगतीवर लक्ष केंद्रित करते.
सातवा बदल म्हणजे ती मानसिक शांततेला सर्वाधिक महत्त्व देऊ लागते.
प्रत्येक वादात आपलं म्हणणं सिद्ध करणं, प्रत्येक चुकीच्या वागण्याला उत्तर देणं किंवा प्रत्येक व्यक्तीला आपली बाजू समजावून सांगणं आवश्यक नसतं, हे तिला समजू लागतं. जिथे संवादातून काहीच साध्य होणार नाही, तिथे ती स्वतःला मानसिक त्रास देणं टाळते. आवश्यक असेल तिथे अंतर ठेवते आणि स्वतःच्या भावनिक स्वास्थ्याची काळजी घेते.
शेवटी एक गोष्ट लक्षात ठेवा, स्वतःची किंमत ओळखणारी स्त्री एका दिवसात बदलत नाही. हा बदल हळूहळू घडतो. स्वतःच्या भावना समजून घेणे, स्वतःला स्वीकारणे आणि स्वतःसाठी योग्य निर्णय घेणे या छोट्या गोष्टींमधून तिचा आत्मविश्वास वाढत जातो.
कारण ज्या दिवशी स्त्री स्वतःचा आदर करायला शिकते, त्या दिवसापासून ती इतरांकडून मिळणाऱ्या आदरासाठी स्वतःचा अपमान सहन करणं थांबवते. स्वतःची किंमत ओळखणं हीच तिच्या आयुष्यातील एका सुंदर बदलाची सुरुवात असते!
धन्यवाद.


Fantastic,mi swata yatun jatey..ata mi majhe mahatva janate.-Manasi sabnis